Góry Stołowe to pasmo w Sudetach na Dolnym Śląsku na granicy z Czechami. Są to nieliczne w Europie góry płytowe wypiętrzone ponad 30 milionów lat temu. To skalne labirynty, tajemnicze i fantazyjne formacje skalne, których nigdzie indziej w Polsce nie zobaczymy. Cała Kotlina Kłodzka jest bardzo atrakcyjna, dlatego zachęcamy do jej odwiedzenia.
W Polsce znajduje się wschodnia część gór, położona w powiecie kłodzkim, oraz zachodnia – znajdująca się w granicach powiatów: kamiennogórskiego i wałbrzyskiego. Centralna część pasma leży na terenie kraju hradeckiego w Czechach. Zachodnia część pasma nosi nazwę Broumovská vrchovina, a północno-zachodnia Zawory.
To miejsce, gdzie natura stworzyła prawdziwe arcydzieła. Najwyższym punktem tego regionu jest Szczeliniec Wielki, wznoszący się na wysokość 919 metrów n.p.m. – obowiązkowy cel dla każdego miłośnika pieszych wędrówek. Te wyjątkowe góry przyciągają turystów zarówno z Polski, jak i z Czech, oferując bogactwo atrakcji – od naturalnych po historyczne.
Park Narodowy Gór Stołowych – zwiedzanie najciekawszych miejsc i szlaków
Park Narodowy Gór Stołowych utworzono w Polsce w 1993 roku. Powierzchnia parku nie jest zbyt wielka, bo tylko 63,4016 km2 i jest to jeden z mniejszych PN w Polsce. Na jego terenie znajdują się Błędne Skały, Skalne Grzyby, Radkowskie Skały oraz Szczeliniec Wielki.
Góry Stołowe kuszą ciekawymi szlakami turystycznymi po polskiej stronie, ale także po stronie czeskiej. Pasmo przewidziane jest dla każdego, dla doświadczonych piechurów, amatorów górskich wędrówek i rodziców z dziećmi. Są niewysokie, jednak ich malowniczość i unikatowa budowa geologiczna sprawiają, że corocznie są odwiedzane przez setki tysięcy turystów.
Zadaniem parku jest ochrona unikalnych formacji geologicznych oraz różnorodnych ekosystemów tego regionu. Niezależnie od tego, czy jesteś zaprawionym wędrowcem, czy po prostu szukasz spokojnego spaceru w otoczeniu przyrody, znajdziesz tu coś dla siebie. Więcej informacji o parku narodowym można znaleźć na oficjalnej stronie tutaj.
Magia i Tajemnice Gór Stołowych
Wyobraź sobie – jakie sekrety mogą skrywać te pradawne skały? Może ich tajemnicza atmosfera zainspiruje Cię do odkrycia własnej przygody w Górach Stołowych? To miejsce, które pobudza wyobraźnię i zachęca do eksploracji. Każdy zakątek tych gór ma swoją historię do opowiedzenia, a każda wędrówka to okazja do odkrycia czegoś niezwykłego.
Podział
Góry Stołowe dzielą się na pięć części i każda z nich ma swój największy punkt. Możemy wyróżnić: właściwe Góry Stołowe, gdzie najwyższym szczytem jest Szczeliniec Wielki 919 m n.p.m., Broumowskie Ściany – Bożanowski Szpiczak 783 m n.p.m., Adršpašskoteplické skály – Čáp 785 m n.p.m., wzniesienie Ostaša – 700 m n.p.m. i Zawory – Róg 712 m n.p.m.
Góry wyróżniają się poziomo ułożonymi warstwami piaskowców ciosowych, które nadają im charakterystyczny, płytowy wygląd. Przez miliony lat erozja rzeźbiła te skały, tworząc spektakularne formacje, takie jak:
- Szczeliny – wąskie przejścia między skałami, które zachwycają swoją precyzją.
- Wąwozy – głębokie doliny, które oferują niesamowite widoki.
- Labirynty – skomplikowane układy skalne.
Te niezwykłe formacje sprawiają, że Góry Stołowe są prawdziwym rajem dla geologów, fotografów krajobrazowych oraz wszystkich, którzy uwielbiają odkrywać sekrety natury. Ich wyjątkowość przyciąga zarówno profesjonalistów, jak i amatorów, szukających inspiracji w pięknie przyrody.
Największe atrakcje Gór Stołowych
Góry Stołowe to wyjątkowe pasmo górskie położone w Sudetach Środkowych, które zachwyca swoją unikalną budową płytową oraz malowniczymi formacjami skalnymi. Znane z takich miejsc jak Błędne Skały czy Szczeliniec Wielki, stanowią jeden z nielicznych przykładów gór płytowych w Europie. Powstały około 30 milionów lat temu. Jakie są ich największe atrakcje?
Adrspach – Skalne Miasto w Czechach
Bardzo blisko polskiej granicy w Czechach znajduje się Skalne Miasto Adrspach. Jest to bardzo popularne miejsce, do którego kiedy byśmy nie przyszli, to zawsze spotkamy wiele ludzi. O tym, gdzie leży Adrspach, jak do niego dojechać, godziny otwarcia, ceny biletów i wskazówki jak je zwiedzać pisaliśmy już na blogu.
Zawarliśmy w tym tekście nim wszystkie praktyczne informacje. To miejsce, pełne wąskich przejść i majestatycznych ostańców, wygląda jak wyjęte z kart baśni. Nic dziwnego, że przyciąga podróżników z najdalszych zakątków świata! Zobacz opis Adrspach.
Szczeliniec Wielki – najwyższy szczyt Gór Stołowych
Szczeliniec Wielki to najwyższy szczyt Gór Stołowych zaliczany do Korony Gór Polski, a dokładnie punkt – 12 metrowa skała znana jako Fotel Pradziada. Mierzy 919 m n.p.m. Jest to skalny labirynt, w którym możemy spotkać wiele ciekawych i fantazyjnych skał. Dzieciaki na pewno będą zachwycone, gdy będą musiały odgadywać, co dana skała przedstawia.
Na szczyt najlepiej wyjść od strony Karłowa, gdzie znajdziemy parkingi, sklepy, noclegi, restauracje i kilkaset schodów podczas podejścia. Będzie także okazja wejść do schroniska. Szczeliniec Wielki bez problemów można zwiedzać z małym dzieckiem i my jesteśmy tego najlepszym przykładem, bo dokładnie opisaliśmy wycieczkę z niemowlakiem. Inne najwyższe szczyty to między innymi: Skalniak, Sczeliniec Mały, Narożnik, Božanovský Špičak, Koruna, Hvězda.
Błędne Skały – skalny labirynt
Błędne Skały to kolejny labirynt skalny w Górach Stołowych, który koniecznie trzeba zobaczyć. Wąskie szczeliny, odcinki pokonywane na kolanach i trasa, gdzie można zabłądzić, gdy się nie uważa. To są właśnie Błędne Skały. Zobaczymy tam skały: labirynt, dwunożny grzyb czy okręt. Dokładny opis szlaku wraz z opłatami za wejście znajdziesz na blogu. My byliśmy tam kilka lat temu i na pewno podczas kolejnej wizyty w Górach Stołowych odwiedzimy to miejsce.
Nie ma przeciwwskazań, żeby dzieci nawet te maleńkie zwiedzały Góry Stołowe. Te góry polecają się na wycieczki z dziećmi. My wzięliśmy Maję, jak miała kilka miesięcy. Mieliśmy ją w chuście, dlatego podczas pochylania mogliśmy ją trzymać i asekurować.
Dla większych dzieci spacer po skalnym labiryncie będzie nie lada atrakcją, którą nie zapomną do końca życia. Wąskie korytarze, malownicze punkty widokowe i niepowtarzalna atmosfera sprawiają, że każda wizyta tutaj staje się niezapomnianym doświadczeniem.
Skalna czaszka
W Górach Stołowych znajduje się coraz popularniejsza trupia czaszka widoczna na skale. Skała przypomina ludzką czaszkę i przyciąga turystów. To miejsce od 2021 roku znajduje się na znakowanym szlaku turystycznym. Zaginiona czaszka znajduje się w pobliżu szczytu Kopa Śmierci. Okazuje się, że takich czaszek w okolicach niebieskiego szlaku może być o wiele więcej.
Trupia czaszka znajduje się pod skalnymi tarasami i będąc przy niej słychać turystów znajdujących się powyżej. Każda formacja skalna to dowód na niesamowite procesy geologiczne, które przez wieki kształtowały ten malowniczy zakątek Polski. To prawdziwy raj dla odkrywców i miłośników przyrody.
Skalne Grzyby: piaskowcowe ostańce
Skalne Grzyby to unikalna kolekcja piaskowcowych ostańców, które swoim kształtem przypominają gigantyczne grzyby wyrastające z ziemi. Znajdują się w dolnych partiach Gór Stołowych i są efektem setek lat erozji, która z niezwykłą precyzją wyrzeźbiła te fascynujące formy. To nie tylko atrakcja turystyczna, ale także żywe świadectwo potęgi natury, która nieustannie przekształca otaczający nas świat.
- Formacje te powstały w wyniku długotrwałych procesów erozyjnych.
- Ich kształty przypominają gigantyczne grzyby, co nadaje im unikalny charakter.
- Znajdują się w mniej uczęszczanych rejonach Gór Stołowych, co czyni je idealnym miejscem na spokojne wędrówki.
- Stanowią doskonały przykład naturalnych procesów geologicznych.
Przechadzając się wśród tych formacji, można odnieść wrażenie, że czas zwalnia, a przyroda zaprasza do chwili refleksji. Skalne Grzyby to doskonałe miejsce dla tych, którzy chcą zejść z utartych szlaków i zanurzyć się w spokojnej atmosferze Gór Stołowych, odkrywając ich mniej znane, ale równie urokliwe zakątki.
Schronisko PTTK Na Szczelińcu
Schronisko PTTK Na Szczelińcu to nie tylko miejsce na odpoczynek, ale także punkt widokowy, z którego rozciągają się zapierające dech w piersiach panoramy. Położone na trasie prowadzącej na Szczeliniec Wielki, schronisko cieszy się ogromną popularnością wśród turystów. Oferuje zarówno noclegi, jak i możliwość podziwiania piękna Gór Stołowych w wyjątkowej atmosferze. Jeśli szukasz miejsca, gdzie możesz zwolnić tempo i nacieszyć się widokami, to schronisko jest idealnym wyborem.
Broumovské stěny: Skalny raj w Czechach
Jeśli jednak wolisz mniej uczęszczane szlaki, koniecznie odwiedź Broumovské stěny. Te malownicze formacje skalne oferują spokojniejsze doświadczenie, idealne dla tych, którzy pragną uciec od tłumów. Broumovské stěny to prawdziwy raj dla miłośników natury – znajdziesz tu zapierające dech w piersiach panoramy i ścieżki, które pozwalają zanurzyć się w ciszy i harmonii przyrody. To miejsce, gdzie czas zdaje się płynąć wolniej.
Broumovské stěny to miejsce, które zachwyca swoją dzikością i spokojem. Znane z malowniczych widoków oraz unikalnych formacji skalnych, przyciąga tych, którzy szukają mniej zatłoczonych tras. To idealna destynacja dla każdego, kto pragnie poczuć bliskość natury i odkrywać jej ukryte piękno.
- Malownicze widoki – idealne dla miłośników fotografii i natury.
- Unikalne formacje skalne – krajobraz pełen kontrastów i tajemnic.
- Mniej zatłoczone szlaki – idealne dla osób szukających spokoju.
- Możliwość zejścia z utartych ścieżek – odkrywanie ukrytych zakątków.
Wędrując po Broumovských stěnach, możesz natknąć się na formacje skalne, które tworzą krajobraz pełen kontrastów i tajemnic. Choć te skalne miasta są mniej popularne niż ich polskie odpowiedniki, oferują równie spektakularne widoki. Każdy zakręt ścieżki może prowadzić do nowego odkrycia. A może odważysz się zejść z utartych szlaków i zanurzyć w tej skalnej krainie, by odkryć jej sekrety?
Góry Stołowe – najpiękniejsze szlaki turystyczne po polskiej stronie i propozycje wycieczek w Czechach
Proponujemy Ci kilka bardzo ciekawych wycieczek po Górach Stołowych po polskiej stronie oraz szlaki turystyczne w Czechach. Nikt nie powinien mieć z nimi większego problemu, a te góry warto odwiedzić i poznać ich piękno.
Nigdzie takich charakterystycznych skał, labiryntów w Polsce nie znajdziemy. Te niezwykłe formacje skalne to nie tylko atrakcje turystyczne, ale również kluczowe elementy chronione w parku. Kto wie, może w tych tajemniczych zakątkach kryją się jeszcze nieodkryte sekrety, czekające na swoich odkrywców?
Skalne Miasto Adrspach (Adršpašskoteplické skály)
- Długość całej trasy: 3,9 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 3 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 267 metrów.
- Zobacz opis szlaku przez Adrspach.
Bozanovsky Spicak i Koruna
- Długość całej trasy: 9,9 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 4 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 405 metrów.
- Zobacz opis szlaku na Korunę.
Szczeliniec Wielki – najwyższe wzniesienie Gór Stołowych
- Długość całej trasy: 3,7 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 2 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 197 metrów.
- Zobacz opis szlaku na Szczeliniec Wielki
Skalna Czaszka – tajemnicze miejsce w Górach Stołowych
- Długość całej trasy: 3,5 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 2 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 169 metrów.
- Zobacz, jak dojść do skalnej czaszki
Błędne Skały – labirynt skalny
- Długość całej trasy: 2 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 2 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 33 metry.
- Zobacz opis szlaku przez Błędne Skały.
Białe Skały i Kopa Śmierci
- Długość całej trasy: 7 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 3 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 179 metrów.
- Zobacz opis szlaku przez Białe Skały.
Skalne Grzyby i Radkowskie Skały
- Długość całej trasy: 8,6 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 4 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 243 metry.
- Zobacz opis szlaku przez Skalne Grzyby.
Teplickie Skały
- Długość całej trasy: 5,5 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 3 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 320 metry.
- Zobacz opis szlaku przez Teplickie Skały.
Skalne miasto Ostaš
- Długość całej trasy: 4,6 km.
- Czas wycieczki z przerwami: 2 godziny.
- Suma podejść na szlaku: 207 metrów.
- Zobacz opis szlaku przez Ostas.
Malownicze szlaki i trasy turystyczne
Góry Stołowe to prawdziwy raj dla entuzjastów pieszych wędrówek. Znajdziesz tu liczne malownicze szlaki turystyczne, które są idealne zarówno dla rodzin z dziećmi, jak i dla osób szukających chwili wytchnienia w otoczeniu natury.
Dzięki łagodnym trasom, region ten jest dostępny dla turystów o różnym poziomie doświadczenia. To doskonałe miejsce na szybki weekendowy wypad lub dłuższy urlop. Wędrując tymi ścieżkami, możesz podziwiać zapierające dech w piersiach krajobrazy – różnorodne, dzikie i zachwycające.
Główny Szlak Sudecki
Przez Góry Stołowe przebiega drugi najdłuższy znakowany szlak pieszy w Polsce zwany Głównym Szlakiem Sudeckim. Jak przez inne pasma górskie można przejść bez większych przerw, to na ten odcinek trzeba zaplanować sobie więcej czasu.
Droga Stu Zakrętów: Najpiękniejsza trasa w regionie
Jedną z najbardziej rozpoznawalnych tras w regionie jest Droga Stu Zakrętów, która łączy Kudowę-Zdrój z Radkowem. Ta malownicza droga, wijąca się przez polską część Gór Stołowych, słynie z licznych zakrętów. To miejsce przyciąga zarówno kierowców, jak i miłośników przyrody, którzy mogą podziwiać piękno regionu z perspektywy samochodu.
Niknąca Łąka i Wielkie Torfowisko Batorowskie
W sercu Parku Narodowego Gór Stołowych znajdują się dwa niezwykłe miejsca: Niknąca Łąka oraz Wielkie Torfowisko Batorowskie. Są to obszary ochrony ścisłej, które zachwycają swoją unikalną florą i fauną. Niknąca Łąka, znana z tajemniczych zjawisk hydrologicznych, oraz Wielkie Torfowisko Batorowskie, pełne różnorodnej roślinności, oferują niezapomniane wrażenia każdemu, kto pragnie zgłębić sekrety natury Gór Stołowych. Odkryj te chronione zakątki i pozwól się zaskoczyć ich niezwykłym pięknem!
Zabytki i miejsca historyczne
Góry Stołowe, znane z malowniczych krajobrazów i bogatej historii, kryją w sobie wiele fascynujących zabytków oraz historycznych miejsc. Wśród nich szczególną uwagę przyciągają Fort Karola oraz Kaplica Czaszek w Czermnej. Te wyjątkowe miejsca nie tylko zachwycają swoją architekturą i atmosferą, ale także przenoszą odwiedzających w czasy, gdy region ten był świadkiem ważnych wydarzeń historycznych.
Wambierzyce, słynące z monumentalnej Bazyliki Nawiedzenia NMP oraz unikalnej ruchomej szopki, to kolejny obowiązkowy punkt na mapie miłośników historii i kultury. To miejsce, pełne duchowego uroku, przyciąga zarówno pielgrzymów, jak i turystów z całego świata.
Fort Karola
Fort Karola, będący pozostałością pruskiego fortu, to jedno z najbardziej malowniczych miejsc w Górach Stołowych. Położony w pobliżu Karłowa, oferuje zapierające dech w piersiach widoki na Szczeliniec Wielki. To miejsce szczególnie cenione przez miłośników pieszych wędrówek, którzy chcą połączyć aktywny wypoczynek z odkrywaniem historii regionu. Choć fort jest dziś w ruinie, wciąż opowiada o czasach, gdy pełnił kluczową rolę w obronie tych terenów.
- Fort Karola to pozostałość pruskiego fortu z XVIII wieku.
- Jest popularnym celem pieszych wędrówek i miejscem o dużym znaczeniu historycznym.
Spacerując po okolicach fortu, można niemal usłyszeć echo przeszłości i wyobrazić sobie codzienne życie w czasach jego świetności. Jakie sekrety skrywają te mury?
Krzyż Marty – nieoczywiste miejsce w Górach Stołowych
W sercu Gór Stołowych, w pobliżu Urwiska Batorowskiego, znajduje się Krzyż Marty, pomnik upamiętniający tragiczną śmierć młodej dziewczyny. To miejsce, owiane legendą, przyciąga turystów swoją tajemniczą aurą i historią, która sięga odległych czasów. Krzyż Marty jest nie tylko świadectwem przeszłości, ale także symbolem pamięci o wydarzeniach, które na zawsze wpisały się w dzieje tego regionu.
Kaplica Czaszek w Czermnej
Nieopodal znajduje się również Kaplica Czaszek w Czermnej – jedno z najbardziej niezwykłych i poruszających miejsc w Górach Stołowych. Ściany tej kaplicy, pokryte ludzkimi czaszkami i kośćmi, skłaniają do głębokiej refleksji nad kruchością życia i nieuchronnością przemijania.
Miejscowości i uzdrowiska w okolicy w Gór Stołowych
W malowniczym otoczeniu Gór Stołowych znajdują się trzy wyjątkowe miejscowości uzdrowiskowe: Kudowa-Zdrój, Polanica-Zdrój (nieco dalej) oraz Duszniki-Zdrój. Te popularne kurorty przyciągają odwiedzających nie tylko dzięki swoim leczniczym wodom, ale również bogatej ofercie turystycznej i różnorodnym opcjom zakwaterowania.
Każda z tych miejscowości wyróżnia się unikalnym charakterem, co czyni je idealnym miejscem na odpoczynek i regenerację. To miejsca, które łączą tradycję z nowoczesnością, oferując coś dla każdego.
Kudowa-Zdrój, Polanica-Zdrój i Duszniki-Zdrój
Kudowa-Zdrój, Polanica-Zdrój i Duszniki-Zdrój to prawdziwe klejnoty wśród uzdrowisk. Każda z tych miejscowości oferuje coś wyjątkowego, co przyciąga turystów z całego świata. Na przykład w Dusznikach-Zdroju warto odwiedzić:
- Muzeum Papiernictwa – zabytek techniki, który pozwala zgłębić fascynującą historię papiernictwa.
- Warsztaty czerpania papieru – angażujące zajęcia, które sprawiają, że wizyta staje się jeszcze bardziej interesująca.
Muzeum mieści się w zabytkowym młynie papierniczym, co nadaje mu szczególnego uroku i podkreśla jego historyczne znaczenie. To tylko jedna z wielu atrakcji, które czekają na odkrycie w tych miejscowościach. Zobacz atrakcje w Polanicy-Zdroju. Tutaj znajdziesz ciekawe miejsce w Kudowie-Zdroju, a tutaj w Dusznikach-Zdroju.
Noclegi i infrastruktura turystyczna
Góry Stołowe, znane z malowniczych krajobrazów i unikalnych formacji skalnych, oferują różnorodne opcje noclegowe, które spełnią oczekiwania każdego podróżnika. Od luksusowych hoteli, przez urokliwe agroturystyki, aż po klimatyczne schroniska – każdy znajdzie tu coś dla siebie. Jednym z najpopularniejszych miejsc na nocleg jest Kudowa-Zdrój, urokliwe miasteczko, które zachwyca dogodnym położeniem oraz bliskością do najważniejszych atrakcji regionu.
Planując wyprawę w Góry Stołowe, warto rozważyć różnorodne formy zakwaterowania, które łączą komfort z bliskością natury. Dzięki bogatej ofercie noclegowej możesz cieszyć się zarówno ciszą gór, jak i łatwym dostępem do szlaków turystycznych oraz innych atrakcji. To idealne połączenie dla każdego miłośnika przyrody i aktywnego wypoczynku.
Schroniska w Górach Stołowych
Schroniska w Górach Stołowych, takie jak Pasterka czy Schronisko na Szczelińcu, oferują coś więcej niż tylko nocleg. To prawdziwe oazy spokoju, które zapewniają widoki zapadające w pamięć na długo. Jeśli marzysz o noclegu w sercu gór i poranku z widokiem na zapierające dech w piersiach krajobrazy, te miejsca są stworzone dla Ciebie.
- Schronisko na Szczelińcu – popularne ze względu na wygodne zakwaterowanie oraz spektakularne panoramy, które można podziwiać z jego okolic.
- Pasterka – jedno z najbardziej rozpoznawalnych schronisk w regionie, znane z niepowtarzalnego klimatu i serdecznej atmosfery. To miejsce przyciąga zarówno miłośników górskich wędrówek, jak i osoby szukające spokojnego azylu w otoczeniu natury.
Schroniska te to idealny wybór dla każdego, kto pragnie poczuć autentyczny górski klimat i cieszyć się bliskością przyrody.
Gdzie zatrzymać się: Karłów, Radków czy Pasterka?
Wybierając nocleg w Górach Stołowych, masz do dyspozycji kilka urokliwych miejscowości, takich jak Karłów, Radków czy Pasterka. Każda z nich oferuje coś wyjątkowego, co pozwala znaleźć miejsce idealnie dopasowane do Twoich potrzeb – niezależnie od tego, czy szukasz wygody, czy bardziej kameralnych warunków.
Najlepszym punktem wypadowym w Góry Stołowe jest Karłów, gdzie znaleźć można wiele noclegów. Bardzo blisko mamy do Szczelińca Wielkiego i Błędnych Skał. Inna propozycja to Radków, w którym my zawsze się zatrzymujemy. Oprócz tego jest jeszcze Kudowa-Zdrój, Duszniki-Zdrój czy Wambierzyce.
- My pierwszy raz spaliśmy w agroturystyce w Radkowie,
- Później nocleg z wyżywieniem niedaleko Gór Stołowych znaleźliśmy w Dusznikach-Zdroju,
- Mieliśmy okazję także spać w Polanicy-Zdroju.
Pogoda
Pogodę najlepiej sprawdzać na stronie yr.no oraz meteoblue. Te prognozy pogody najlepiej nam się sprawdzają.
Mapa Gór Stołowych – szlaki turystyczne i mapa atrakcji
Aby wędrować po Górach Stołowych, potrzebna jest mapa, najlepiej taka w wersji papierowej lub online. Możesz skorzystać np. z mapy.cz
Jak przygotować się na wędrówkę pieszą w Górach Stołowych?
Odpowiednie przygotowanie to klucz do udanej wyprawy w Góry Stołowe. Zacznij od sprawdzenia prognozy pogody – w górach warunki potrafią zmieniać się błyskawicznie. Następnie zadbaj o właściwy ekwipunek. Oto, co powinno znaleźć się w Twoim plecaku:
- Wygodne buty trekkingowe – zapewnią komfort i bezpieczeństwo na szlaku.
- Odzież dostosowana do zmiennych warunków atmosferycznych.
- Plecak z niezbędnymi akcesoriami – woda, przekąski, apteczka, latarka i powerbank.
- Mapa – Twój najlepszy przyjaciel na szlaku.
Zaplanuj trasę z wyprzedzeniem, aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek. Pamiętaj, że choć szlaki w Górach Stołowych zachwycają malowniczością, mogą być dla niektórych także wymagające. Dostosuj tempo i długość wędrówki do swoich możliwości. Dobrze przemyślana wyprawa to nie tylko większa przyjemność, ale także gwarancja bezpieczeństwa i niezapomnianych wspomnień.
Najlepsze terminy na zwiedzanie Gór Stołowych
Kiedy warto odwiedzić Góry Stołowe? Wiosna i jesień to prawdziwe perełki w kalendarzu! Wiosną natura budzi się do życia, a kwitnące rośliny tworzą krajobrazy jak z bajki. Jesień natomiast zachwyca feerią barw – złote, czerwone i pomarańczowe liście sprawiają, że każdy spacer nabiera magicznego charakteru.
Latem, choć pogoda bywa stabilna i ciepła, popularne szlaki mogą być zatłoczone. Jeśli chcesz tego uniknąć, wybierz mniej uczęszczane trasy lub zaplanuj wycieczkę w środku tygodnia. Góry Stołowe są piękne o każdej porze roku, ale dobrze dobrany termin sprawi, że Twoja wizyta stanie się jeszcze bardziej wyjątkowa.
Niech to będzie podróż, którą zapamiętasz na długo – pełna wrażeń i niezapomnianych chwil!
Geologia
Jest to jedyny w Polsce przykład gór płytowych, zbudowanych z zalegających płasko ławic skalnych. Tworzą je, pochodzące z okresu permu, piaskowce ciosowe, przedzielane przez twardsze margle z wapiennymi oraz glaukonitowymi wkładkami.
Ten typ rzeźby zaczął się rozwijać wraz z regresją znajdującego się niegdyś na tym terenie morza, powodującą osadzanie się piasku oraz szczątków żywych organizmów. Na kolejnym etapie doszło do erozji niższych, mniej odpornych warstw piaskowca, czego efektem są liczne na terenie Gór Stołowych skalne grzyby, ostańce i labirynty skalne.
Sawanna Łężycka: Geologiczna ciekawostka
Sawanna Łężycka to miejsce, które można nazwać geologicznym cudem. Ten niezwykły obszar wyróżnia się formacjami skalnymi przypominającymi krajobrazy subtropikalne. Fascynuje zarówno badaczy, jak i turystów. Oprócz imponujących skał, Sawanna Łężycka słynie z unikalnych zjawisk hydrologicznych.
Kaplica świętej Anny i Skała Józefa – szlak z parkingu Batorówek
Kaplica świętej Anny oraz Skała Józefa to kolejne ciekawe atrakcje turystyczne w Górach Stołowych, które udało nam się zobaczyć podczas kilkudniowego wyjazdu w Sudety. Poniżej przeczytasz jak tam trafić. Dla lepszej orientacji zamieściłem również mapę trasy turystycznej.
Parking Batorówek niedaleko Skalnych Grzybów
Naszą wycieczkę rozpoczęliśmy z parkingu Batorówek niedaleko Skalnych Grzybów. Jest to granica Parku Narodowego Gór Stołowych. Stamtąd można iść właśnie na Skalne Grzyby, do miejscowości Studzienno, na Borową Kopę lub tak jak my w kierunku Góry Świętej Anny oraz Skały Józefa.
- Współrzędne bezpłatnego parkingu na początku szlaku turystycznego: 50.4494, 16.4228.
Na parkingu zmieści się kilkanaście samochodów. Jest mapa turystyczna z zaznaczonymi szlakami oraz miejsce na ognisko. Na miejscu zameldowaliśmy się w niedzielę po godzinie 10, dlatego spotkaliśmy tam wiele osób. Wiedzieliśmy jednak, że w naszym kierunku pójdzie niewiele osób.
Szlak turystyczny na Górę Anny do kaplicy – mapa trasy
Ruszyliśmy szlakiem żółtym w kierunku południowym. Niebieski kolor pobiegł w lewo za drogą asfaltową, a my w prawo również po asfalcie, jednak tylko przez chwilę. Po 100 metrach opuściliśmy go i skręciliśmy w lewo do lasu. Przez 700 metrów maszerowaliśmy wąską ścieżką, cały czas schodząc delikatnie w dół. Po 12 minutach doszliśmy do drogi asfaltowej – tej, z której przed chwilą zeszliśmy. W ostatnim odcinku musieliśmy zejść ostrzej po kamieniach.
Przez kolejne 700 metrów szliśmy już za drogą asfaltową. Po pierwszym zakręcie zeszliśmy ze szlaku, ponieważ na potoku Czerwona Woda zrobił się mały wodospad. Był dobrze słyszalny z kilkudziesięciu metrów. Potok górski ma kolor rdzawy, ponieważ odwadnia torfowiska.
Na trasie mijaliśmy liczne domy, aż w końcu dotarliśmy do rozejścia się szlaków. Znajdowaliśmy się w Batorowie, który jest osiedlem Szczytnej. Skręciliśmy ostro w prawo i szliśmy już za dwoma szlakami – żółtym i zielonym. Zielony kolor przyszedł od strony Polanicy-Zdroju.
Kaplica świętej Anny i kalwaria – droga krzyżowa
Minęliśmy ostatnie domy i weszliśmy kolejny raz do lasu. Na Górę Anny mieliśmy jeszcze 500 metrów. Dotarliśmy na górę i zatrzymaliśmy się przy kaplicy. Tam jest również kalwaria ze zniszczonymi stacjami drogi krzyżowej. Sama kaplica stanęła w Batorowie w 1770 roku. Położona jest na zboczach Hanuli 641 m n.p.m. Znaleźliśmy się znów na terenie Parku Narodowego Gór Stołowych.
Po kamiennych schodach w towarzystwie stacji drogi krzyżowej wyszliśmy na samą górę. Trasa się trochę wypłaszczyła, więc mogliśmy nieco odpocząć. Szliśmy za dróżką jeszcze przez 500 metrów, a później już czekała na nas Skała Józefa.
Skała Józefa w Górach Stołowych
Szlak żółty pobiegł do Złotna, zielony na Urwisko Batorowskie, a my zatrzymaliśmy się na kilka chwil przy Skale Józefa. Sama skała zbudowana jest piaskowca. Mierzy 3 metry. Obok niej znajduje się punkt widokowy. Panoramy z niego są nieco ograniczone, tylko w kierunku południowym. Widać Orlicę – najwyższy szczyt Gór Orlickich po polskiej stronie, Wielką Destnę – najwyższy szczyt całych Gór Orlickich, oraz mniej znane szczyty: Wolarz, Kuźnicką Górę czy Borsuka.
Na szczycie zrobiliśmy sobie przerwę na czytanie, a później wracaliśmy do samochodu tym samym szlakiem. To był bardzo aktywny dzień, ponieważ później zwiedzaliśmy jeszcze Wambierzyce oraz Zamek Leśna Skała w Szczytnej. A jeśli będziesz w okolicy to koniecznie wybierz się na zwiedzanie Dusznik-Zdroju oraz Kudowy-Zdroju.
Klimat
Rzeźba terenu i położenie pasma z północnego zachodu na południowy wschód ma bezpośredni wpływ na klimat tego miejsca. Przeważające zachodnie wiatry powodują silny napływ wilgotnych mas powietrza, co sprawia, że w skali roku dominują tutaj dni pochmurne i deszczowe.
Charakter rzeźby powoduje duże różnice temperatur, nie tylko między szczytami a podnóżami gór, lecz również lokalnie- na powierzchni masywów skalnych i w ich szczelinach. W zimniejszych porach roku nawet w słoneczne dni można tu obserwować gęste mgły rozpostarte nisko nad ziemią.
Flora
Utworzenie na tym terenie Narodowego Parku Gór Stołowych spowodowało, że obecnie aż 91% powierzchni gór stanowią lasy. W przeważającej części są to wprowadzone przez człowieka lasy świerkowe, które niemal wyparły, naturalne dla tej okolicy, lasy mieszane i liściaste. Te ostatnie zachowały się głównie na zachodnich zboczach Błędnych Skał oraz w pobliżu Rogowej Kopy.
Atrakcją botaniczną Gór Stołowych jest rezerwat Wielkie Torfowisko Batorowskie z sosną błotną oraz kwaśnymi młakami niskoturzycowymi. Znaleźć tutaj można również wiele łąk, a na nich – pełnika europejskiego, roślinę będącą symbolem Kotliny Kłodzkiej. Ważnym elementem flory tego terenu jest pionierska roślinność naskalna, takich jak skalnica zwodnicza oraz liczne gatunki mchów i porostów,
Fauna
W zwartych kompleksach leśnych Narodowego Parku Gór Stołowych spotkać można sarny, jelenie, lisy, dziki oraz liczne populacje mniejszych zwierząt, takich jak wiewiórka, ryjówka górska czy ryjówka maleńka.
Na granicy polsko-czeskiej można natknąć się na, mającego tutaj swoją ostoję, muflona – dziką kozę górską, a w szczelinach skalnych – ogromne ilości nietoperzy. Na terenie tym występuje też wiele rzadkich ptaków, wśród nich puchacze, sóweczki, bociany czarne czy krogulce. Z gadów można tutaj zobaczyć salamandrę plamistą, jaszczurkę żyworódkę oraz żmiję zygzakowatą i zaskrońca.
Historia
Dość trudne warunki klimatyczne i nieprzyjazna rzeźba terenu sprawiły, że obszar Gór Stołowych bardzo długo pozostawał niezasiedlony. Pierwsze wzmianki o osadnictwie na tych ziemiach pochodzą z XIII wieku, choć niewątpliwie musiało ono mieć miejsce znacznie wcześniej. Kolejne fale zasiedleń zdominowane były przez osadników czeskich i niemieckich, co znacząco odbiło się na kulturze rejonu, nazywanego do dziś ziemią trzech narodów.
Miasta i wioski Gór Stołowych zostały dotkliwie zniszczone podczas wojny husyckiej i wojny trzydziestoletniej, które doprowadziły to niemal całkowitego wytrzebianie lokalnej ludności. W 1742 roku rejon ten wcześniej należący do korony czeskiej, przeszedł we władanie Prus.
Ze sprawą poszukiwania odpowiedniego miejsca na budowę fortu przez Fryderyka II, doszło w tym okresie do odkrycia i udostępnienia największej atrakcji Gór Stołowych – Szczelińca Wielkiego. Spowodowało to rozwój turystyki regionu oraz rozbudowę miejscowości uzdrowiskowych, które istnieją i przyjmują kuracjuszy do dziś.
Po II wojnie światowej Ziemia Kłodzka, pomimo roszczeń Czechów, została wcielona do Polski, co spowodowało niemal całkowitą wymianę ludności – na miejsce wysiedlonych Niemców i mniejszości czeskich przybyli mieszkańcy przedwojennych terenów wschodniej Polski.
Turystyka rowerowa – ciekawe szlaki
Na terenie Gór Stołowych znajduje się wiele tras rowerowych o różnych stopniach trudności. Wszystkie one zostały poprowadzone w sposób umożliwiający dotarcie do największych atrakcji gór.
- Najdłuższą jest, oznaczona na niebiesko, międzynarodowa trasa Góry Stołowe, biegnąca (po stronie polskiej) od przejścia granicznego Tłumaczów przez Radków, Wambierzyce, Chocieszów, Polanicę-Zdrój, Duszniki-Zdrój, Kulin, Gołaczów, Dańczów, Kudowę-Zdrój, do przejścia granicznego Czermna. Całkowita długość trasy wynosi 125 kilometrów, w tym 64 kilometry po stronie polskiej i 61 kilometrów po stronie czeskiej. Większa część trasy poprowadzona jest po drogach utwardzonych.
- Bardzo ciekawą trasą rowerową jest czerwona trasa Ściany o długości 56 kilometrów (19 kilometrów po stronie polskiej i 37 po stronie czeskiej), biegnąca przez centrum Parku Narodowego Gór Stołowych. Jej przebieg po stronie polskiej to: przejście graniczne Bożanov / Radków – Radków – Karłów – przejście graniczne Ostra Góra / Machovská Lhota.
- W 2004 roku została wyznaczona międzynarodowa trasa im. Masaryka, łącząca Nachod i Kudowę. Trasa to biegnie od przejścia granicznego Žďárky/Pstrążna, przez Pstrążną, Rozdroże pod Lelkową, Jakubowice, Kudowę-Zdrój, Czermną, Słone, do przejścia granicznego Kudowa Słone/Náchod. Całkowita długość trasy po stronie polskiej to 18 kilometrów. Jest oznaczona kolorem zielonym.
- Trasa Rtyne – Karłów częściowo pokrywa się z trasą Masaryka. Szczegółowy przebieg trasy to: przejście graniczne Kudowa Słone / Náchod – Słone – Czermna- Pstrążna – Rozdroże pod Lelkową – Polana YMCA – Szosa Stu Zakrętów – Karłów. Oznakowana jest kolorem czerwonym.
- Trasa Szczeliniec w całości znajduje się po stronie polskiej. Tworzy pętlę o długości 24 km i biegnie od Karłowa przez Pasterkę, Drogę nad Urwiskiem, Skalne Grzyby, Batorów, z powrotem do Karłowa. Jest oznaczona kolorem niebieskim.
Góry Stołowe w kulturze i legendach
Góry Stołowe to nie tylko geologiczny fenomen, ale także skarbnica opowieści i legend, które od wieków fascynują zarówno mieszkańców, jak i przyjezdnych. Te pełne magii historie nadają regionowi niepowtarzalny klimat, przyciągając miłośników kultury oraz pasjonatów dawnych dziejów.
Jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci związanych z tymi górami jest Liczyrzepa – tajemniczy duch gór, symbolizujący zarówno potęgę natury, jak i jej niezgłębione sekrety.
Góry Stołowe od wieków stanowią źródło inspiracji dla artystów i pisarzy, którzy w swoich dziełach starają się uchwycić ich niezwykłe piękno oraz unikalny charakter. Region ten często pojawia się w literaturze i sztuce jako przestrzeń pełna tajemnic, magii i niecodziennych zjawisk, co przyciąga twórców z różnych dziedzin.
- Opisy Gór Stołowych w literaturze rozbudzają wyobraźnię czytelników.
- Artyści starają się uchwycić ich unikalny charakter w swoich dziełach.
- Region inspiruje twórców dzięki swojej magii i tajemniczości.
Kto wie, może w przyszłości powstaną kolejne dzieła, które oddadzą hołd temu wyjątkowemu miejscu na mapie świata?
